30 hectare uitwaardennatuur bij Onderlangs vernield

Voor het zinloos maaien van bermen en slootkanten is de laatste tijd vooral op social media veel aandacht geweest. Helaas zijn ook beschermde natuurgebieden niet altijd veilig voor deze maaiwoede. Op vrijdag 29 mei 2020 constateerden we dat de uiterwaarden tussen Wageningen en Renkum vrijwel compleet kaalgemaaid waren.

In totaal is door de maaiwoede bijna 30 hectare natuurgebied van berm tot en met de waterkant vernield. Door het maaien is het hele leefgebied van de kwartelkoning verloren gegaan. Daarnaast heeft het maaien geleid tot het vernielen van nesten van allerlei andere vogels, zoals graspieper, grasmus, roodborsttapuit en bosrietzanger. Ook het leefgebied voor tal van insecten is verwoest. Daarmee is de maaiactie een overtreding van de algemene zorgplicht vastgelegd in artikel 1.1. Wet natuurbescherming en van de artikelen 3.1 en 3.10 Wet natuurbescherming.

kaartje natuurvernieling lexkesveer wageningen
De uiterwaarden bij het Onderlangs-fietspad tussen Wageningen en Renkum. In rood de betreffende gebieden.

Om die redenen heeft Mooi Wageningen samen met de KNNV-vogelwerkgroep Wageningen e.o. en de wetlandwacht van Vogelbescherming Nederland aangifte gedaan en de provincie Gelderland verzocht om handhavend op te treden.

Het is geen incident

Uit de reacties die wij hebben ontvangen is inmiddels duidelijk geworden dat de pachter, Lexkesveer Natuurbeheer, zonder toestemming van Staatsbosbeheer het gebied heeft gemaaid. Helaas is dit geen incident. In de afgelopen jaren is het vaker gebeurd dat in dit gebied het leefgebied van de kwartelkoning en andere beschermde soorten in het broedseizoen in de maaimachine verdwijnt. Ook vorig jaar begin juni is in het gebied tijdens het broedseizoen gemaaid, nota bene op het moment dat er een roepende kwartelkoning aanwezig was.

gemaaide uiterwaarden lexkesveer wageningen
Beschermde uiterwaarden, maar gemaaid. Hier vindt geen vogel meer beschutting. (foto Mooi Wageningen)

Deze maaiacties hebben negatieve gevolgen voor allerlei andere beschermde en niet-beschermde soorten en leidt tot een afname van de biodiversiteit. Voor het beheer volstaat maaien na het broedseizoen. En dat is eind mei nog zeker niet ten einde.

Juist beheer is broodnodig

De staat van instandhouding van de kwartelkoning is zeer ongunstig. Dit komt onder meer doordat veel potentieel geschikt grasland vroegtijdig wordt gemaaid. Het is daarom des te belangrijker dat het voor deze soort aangewezen beschermd natuurgebied – waaronder dit stuk uiterwaarden – wel op de juiste manier worden beheerd. Ook moet actief worden voorkomen dat het leefgebied wordt vernietigd door vroegtijdig maaien.

gemaaide uiterwaarden VR gebied wageningen lexkesveer natuurbeheer
Hoezo broedseizoen? (foto Mooi Wageningen)

Bescherming is ook wettelijke plicht

Uit de EU-Vogelrichtlijn volgt dat lidstaten alle nodige maatregelen moeten treffen om voor de beschermde vogelsoorten een voldoende gevarieerdheid van leefgebieden en een voldoende omvang ervan te beschermen, in stand te houden of te herstellen. De vrijwel jaarlijkse maaiacties waarmee grote delen van het beschermd natuurgebied worden vernield, laten zien dat nog lang niet wordt voldaan aan de wettelijke verplichtingen.

Om die redenen hebben wij de provincie Gelderland dan ook verzocht om op korte termijn te zorgen voor een optimale inrichting en beheer van het gebied met oog op de instandhoudingsdoelen. Daarnaast willen we dat ze alle noodzakelijk maatregelen nemen om te voorkomen dat het leefgebied van beschermde vogels volgend jaar opnieuw vernield wordt.

gemaaide uiterwaarden bij lexkesveer wageningen