Forse afname stikstofneerslag Binnenveld noodzakelijk

Mooi Wageningen vraagt de provincies Utrecht en Gelderland snel maatregelen te nemen om de stikstofneerslag op het Natura 2000-gebied Binnenveld flink te verminderen. Die maatregelen zijn noodzakelijk om verdere verslechtering van de natuurkwaliteit als gevolg van de stikstofneerslag te voorkomen.

Natura 2000 Binnenveld

In het Binnenveld zijn de Bennekomse Meent, de Blauwe Hel en De Hel aangewezen als Natura  2000-gebied.  Vanwege deze wettelijke bescherming zijn de verantwoordelijke overheden verplicht maatregelen te treffen om te voorkomen dat de natuurkwaliteit verslechtert. De bescherming richt zich specifiek op de aanwezige blauwgraslanden en trilvenen en op het leefgebied voor de grote modderkruiper en geel schorpioenmos. Een van de grote problemen voor het gebied is de veel te hoge stikstofdepositie.

Concentraties ammoniak nemen toe

In de Bennekomse Meent meet het RIVM al meer dan 15 jaar de ammoniakconcentratie. Uit deze metingen blijkt dat de ammoniakconcentraties in deze periode niet is afgenomen. Na de inwerkingtreding van het Programma Aanpak Stikstof (PAS) in 2015 is deze zelfs gestegen. De stijging hangt ongetwijfeld samen met het feit dat in het kader van het PAS vele vergunningen zijn verleend voor de uitbreiding van veehouderijbedrijven, de belangrijkste bron van ammoniakconcentraties

De stikstofneerslag bedroeg in 2018, gemiddeld over Nederland 1730 mol stikstof per ha. Sinds 1990 is deze met circa 36 procent afgenomen. Vanaf 2005 is de daling gestopt omdat de ammoniakneerslag niet verder afnam, en vanaf 2009 zelfs weer licht toeneemt (bron: RIVM 2019).

Verslechtering natuurwaarden dreigt

De kwaliteit van de natuurwaarden waarvoor het Binnenveld is aangewezen is slecht. Met name de trend voor het natuurtype overgangs- en trilvenen is verontrustend en hangt direct samen met de blijvend hoge stikstofneerslag. Verdroging en eutrofiëring met voedselrijk water versterken deze negatieve trend. De grondwaterstanden zijn te laag, kwelstromen vallen weg en afvoer van kwelwater vindt te snel plaats.

Aanvullende maatregelen treffen

In het kader van het beheerplan zijn maatregelen afgesproken om de waterhuishouding te verbeteren en eutrofiëring door voedselrijk water te voorkomen. Het beheerplan bevat echter geen maatregelen om de stikstofneerslag te verminderen. Het rijk en provincies werken momenteel aan de uitwerking van een Structurele Aanpak Stikstof. Een belangrijk onderdeel daarvan is de wet stikstofreductie en natuurherstel die onlangs is aangenomen. Bij die wet ontbreekt echter een nadere uitwerking voor specifieke gebieden en bovendien is het ambitieniveau veel te laag. Voor een gebied als het Binnenveld zijn aanvullende maatregelen noodzakelijk. Om die reden heeft Mooi Wageningen op grond van de Wet natuurbescherming de provincies Utrecht en Gelderland verzocht om maatregelen te nemen die er toe leiden dat de stikstofneerslag in het Natura 2000-gebied Binnenveld op korte termijn fors vermindert (lees: handhavingsverzoek Mooi Wageningen).